พระพุทธเจ้าตาสีน้ำเงิน รวบรวมหลักฐาน?
บทสรุป
พระไตรปิฎกบาลีบรรยายดวงพระเนตรของพระพุทธเจ้าไว้ด้วยคำว่า อภินีลเนตฺโต ทั้งศรีลังกา จีน ญี่ปุ่น เกาหลี และทิเบต อ่านคำนี้แล้วเห็นเป็นสีน้ำเงิน
คำแปลไทยที่คุ้นกันคือ พระเนตรดำสนิท ซึ่งเป็นการอ่านคนละอย่างจากที่เกือบทั้งโลกอ่าน
วีดีโอวางหลักฐานเรียงให้ดูทีละชิ้น ตั้งแต่ตัวบทบาลีในลักขณสูตรและพรหมายุสูตร อรรถกถาที่บันทึกไว้เองว่าดวงพระเนตรมีถึงห้าสี ธงฉัพพรรณรังสีที่แขวนอยู่หน้าวัดทั่วประเทศ ชื่อของลักษณะข้อนี้ในสายจีนและญี่ปุ่น พระพุทธรูปลังกาที่ฝังพระเนตรด้วยไพลิน ฉายาดวงตาสีครามของตั๊กม้อ จิตรกรรมถ้ำคิซิลบนเส้นทางสายไหม ไปจนถึงพระพุทธเมตตาแห่งพุทธคยา
ข้อสรุปไม่ใช่ว่ามีใครปิดบังหรือแปลผิด แต่เป็นเรื่องของคำเรียกสีในภาษาไทยที่เลื่อนความหมายไปตามกาลเวลา
และปิดท้ายด้วยวาเสฏฐสูตร คำตอบที่พระพุทธเจ้าประทานไว้เองว่า คุณค่าของมนุษย์ไม่ได้อยู่ที่ชาติกำเนิด
ประเด็นสำคัญ
คำที่เป็นปัญหาคือ อภินีลเนตฺโต
อยู่ในลักขณสูตรและพรหมายุสูตร ไม่ใช่คำที่แต่งขึ้นภายหลัง
เกือบทั้งโลกอ่านว่าน้ำเงิน
ลังกา จีน ญี่ปุ่น เกาหลี ทิเบต อ่านตรงกัน ไทยเป็นหนึ่งในไม่กี่ประเทศที่อ่านว่าดำ
อรรถกถาเองบอกว่ามีห้าสี
และธงฉัพพรรณรังสีที่แขวนอยู่หน้าวัดทั่วประเทศก็บอกเรื่องเดียวกัน
ไม่ใช่การแปลผิด แต่เป็นภาษาที่เลื่อน
คำเรียกสีในภาษาไทยเปลี่ยนความหมายไปตามกาลเวลา ไม่มีใครปิดบังอะไร
คำตอบสุดท้ายอยู่ในวาเสฏฐสูตร
คุณค่าของมนุษย์ไม่ได้อยู่ที่ชาติกำเนิด ซึ่งครอบคลุมคำถามเรื่องสีพระเนตรทั้งหมด