สมาธิและฌาน 1–4
โลกียฌาน vs โลกุตรฌาน: ต่างกันอย่างไร
บทสรุป
โลกียฌานคือสมาธิที่มีมาก่อนพระพุทธเจ้า เป็นสมาธิขั้นสูงที่จิตสงบนิ่งและเบาสบาย แต่ยังติดอยู่ในวัฏสงสาร
เมื่อออกจากฌานแล้ว จิตก็ยังกลับมาสู่ความทุกข์ วนเวียนเกิดดับเหมือนเดิม
โลกุตรฌานคือสิ่งที่พระพุทธเจ้าค้นพบใหม่ เป็นการเห็นแจ้งตามอริยสัจ 4 ไม่ใช่ความสงบชั่วคราว
ประเด็นสำคัญ
ครูของพระพุทธเจ้าก็ได้ฌานสูงสุดแล้ว
นี่คือเหตุผลที่ท่านออกจากสำนักนั้น เพราะสมาบัติสูงสุดยังไม่ใช่คำตอบ
ความสงบไม่ใช่การพ้นทุกข์
ความต่างอยู่ที่เมื่อออกจากสมาธิแล้วเหลืออะไรไว้บ้าง
สิ่งที่ค้นพบใหม่คือปัญญา ไม่ใช่สมาธิ
สมาธิมีอยู่ก่อนแล้ว สิ่งที่เพิ่มเข้ามาคือการเห็นตามความเป็นจริง
ข้อนี้อธิบายว่าทำไมฌานอย่างเดียวจึงไม่พอ
เป็นคำตอบที่ตรงที่สุดสำหรับผู้ปฏิบัติที่สงสัยว่าทำไมทุกข์ยังกลับมา